Bỏ qua nội dung những câu trả lời liên quan tới giáo phận Thanh Hóa, người viết tự giới hạn trong mấy chủ đề sau đây trong cuộc phỏng vấn của phái viên Eglises d’Asie:

        1.- Sự ra đi của Đ/TGM Ngô Quang Kiệt.

        2.- Giáo dân Phát biểu và Giáo phẩm lắng nghe?

1.- Sự ra đi của Đ/TGM Ngô Quang Kiệt.

        ĐC Linh: Nhiều người đã đặt câu hỏi: "Tại sao Đức Tổng Giám mục Kiệt ra đi?". Đó có phải là do ý muốn của cá nhân Đức Tổng? Ngài có bị áp lực của Tòa Thánh, của Hội đồng Giám mục, hoặc chính phủ Việt Nam không? Nhiều người nghĩ rằng sự ra đi của Đức TGM Ngô Quang Kiệt là một sự kiện mà Giáo Hội của Việt Nam phải lấy làm buồn. Đức Tổng Giám mục Kiệt đã là một lý do để Giáo Hội được hy vọng, là biểu tượng của lòng can đảm chống lại chế độ cộng sản. Theo tôi, trong những nhận định thuộc nhiều khuynh hướng khác nhau này, có một phần của sự thật, nhưng cũng có phần sai lầm…"

        "Một phần của sự thật" ĐC Linh không cho biết. Riêng phần gọi là "sai lầm", ngài đi xa hơn lần trả lời cuộc phỏng vấn của Mặc Lâm chẵn một tuần sau buổi lễ nhận chức TGM Phó của ĐC Nhơn ở Hànội. ĐC tiết lộ "sức khoẻ" Đức Tổng Kiệt "ngày một xấu đi" vì "đã bị mất ngủ và không thể nào chữa khỏi" ngay "khi còn ở Lạng Sơn" và do đó "ngài đã viết đơn xin từ nhiệm, một sự từ nhiệm do chính lương tâm ngài quyết định" (sic!).

        Luận điểm kể trên không ngoài mục tiêu thuyết phục dư luận tin rằng Đức TGM Giuse tự ý từ nhiệm vì lý do sức khoẻ mà không do một áp lực nào hết (!?).

        Kể cũng lạ.

        Một người như Đức Tổng Kiệt, trong nhiều năm trời cai quản TGP Hànội luôn tỏ ra năng động, vui tươi, khí sắc hồng hào, giọng nói sang sảng, mới ở tuổi 56, cứ tạm coi như mang bệnh mất ngủ "kinh niên" vì quá ưu tư lo lắng cho đàn chiên trước bày sói dữ, thật khó thuyết phục trước luận cứ cho rằng ngài đã mất khả năng làm việc đến nỗi phải từ nhiệm để nhường chỗ cho một vị sắp tới tuổi hồi hưu với phong cách bề ngoài chậm chạp, lụ khụ như ĐC Nhơn! Thử hỏi trong hàng ngũ GM –kể cả những người tương đối trẻ như ĐC Linh, ĐC Khảm-, đã có ai xắn quần lội nước lên tới đầu gối rảo qua những khu nhà ổ chuột trong những ngày bão lụt để đến từng nhà thăm nom, an ủi giáo dân của mình như ĐC Giuse? Đã có ai vào những phút giây căng thẳng, đối mặt trước cường quyền bạo lực, trước dùi cui, súng đạn, mà tinh thần vẫn vững vàng, dám dõng dạc cất cao tiếng nói Ngôn sứ của mình và đã mấy ai có được khả năng bén nhạy khi ứng khẩu lên tiếng giới thiệu vị TGP Phó trong Thánh lễ ngày 07-5-2010 bằng những lời lẽ ràng buộc, rắn rỏi đầy tinh thần trách nhiệm như ngài? Rồi nội dung lá thư mấy trang để nói lời giã biệt như một áng văn thâm trầm, súc tích, cân nhắc từng chữ, từng câu, chứa đựng cả một trời tâm sự! Rồi liên tiếp 6 chuyến bay xuyên lục địa tổng cộng hàng chục ngàn cây số chỉ trong vòng mấy tháng kể từ chuyến viếng thăm Ad Limina tới phi vụ bất đắc dĩ nửa khuya 12 rạng 13-5-2010 từ Hànội qua Hoa Kỳ! Đấy có phải khả năng chịu đựng bình thường của một người đang đau bệnh đến phải từ nhiệm ở lứa tuổi 56 không?

        "Ngài (Đức Tổng Kiệt) có bị áp lực của Tòa Thánh, của Hội đồng Giám mục, hoặc chính phủ Việt Nam không?" ĐC Linh không trực tiếp trả lời có hay không cho câu hỏi. Nhưng khi nêu lên bệnh mất ngủ của Đức Tổng Giuse, ngài hàm ý gián tiếp phủ nhận điều này.

        Trước khi mạo muội góp ý cho câu hỏi trên, vì mối liên hệ nhân quả, người viết xin phép được thay đổi thứ tự những thế lực có khả năng tạo áp lực lên Đức TGM Giuse Ngô Quang Kiệt.

        Đầu tiên lả áp lực của đảng và nhà nước CSVN (người viết không muốn dùng từ "chính phủ Việt Nam", vì cơ cấu này không hề đại diện cho dân chúng VN. Nó chỉ là một tập đoàn thống trị dưới sự lèo lái của đảng "cướp ngày" cộng sản mà thôi).

        Đây là điều hiển nhiên không ai có thể phủ nhận. Nhiều chứng cớ cho thấy chế độ độc tài CSVN không hề che dấu thái độ căm thù có thể coi là "bất cộng đái thiên" của họ đối với nguyên TGM/TGP Hànội. Nó thể hiện trong văn thư của Nguyễn Thế Thảo chủ tịch UBND Hànội gửi HĐGMVN đòi phải có biện pháp trừng phạt nghiêm khắc đối với ngài. Trước đó là không khí căng thẳng, sát phạt diễn ra trong cuộc cuộc gặp gỡ ở trụ sở UBND Hànội sau khi Đức Tổng Giuse công khai nói thẳng vào mặt những tai mắt chế độ rằng: "Tự do tôn giáo là QUYỀN chứ không là ÂN HUỆ để phải XIN rồi được CHO". Cũng trong cuộc gặp gỡ này, ĐC còn thẳng thắn bày tỏ tâm trạng tủi hổ trước những ánh mắt khinh khi của các viên chức phi trường quốc tế khi nhìn vào tấm Hộ Chiếu do nhà nước Xã Hội Chủ Nghĩa Việt Nam cấp. Nó càng bộc lộ rõ ràng hơn khi các lực lượng an ninh đội lốt quần chúng đột nhập khuân viên giáo xứ Thái Hà lớn tiếng đòi "giết TGM Ngô Quang Kiệt và các linh mục DCCT"!

        Dù ngờ nghệch đến mấy, ai cũng phải nhìn ra một sự thật hiển nhiên là chế độ độc tài độc đảng CSVN sẽ không thể nào chấp nhận một con người cương nghị, bất khuất có khả năng vận dụng hàng trăm ngàn giáo chúng theo ngài như nguyên TGM Hànội Ngô Quang Kiệt, nhất là lúc họ đang nỗ lực chuẩn bị mừng cái gọi là "kỷ niệm một ngàn năm Thăng Long" thật "hoành tráng", một cơ hội bằng vàng giúp họ tô son vẽ phấn cho chế độ trước công luận quốc tế. Họ không thể chấp nhận sự hiện diện đầy bất trắc của một khuôn mặt như ngài.

        Thứ đến là "áp lực" từ phía HĐGMVN". Với tư cách phó chủ tịch HĐGMVN, hơn ai hết, hẳn ĐC Nguyễn Chí Linh biết rõ nội dung lá thư của Nguyễn Thế Thảo gửi HĐ đòi các GM phải có biện pháp kỷ luật đối với Đức Tổng Kiệt, hàm ý chuyển ngài ra khỏi địa bàn Hànội. Và hẳn ĐC Linh cũng chia sẻ quan điểm và trách nhiệm về nội dung văn thư ĐC Nhơn nhân danh chủ tịch HĐ trả lời cho ông Thảo. Các diễn đàn của người CG trong ngoài nước, các giáo sĩ trong nhóm Lm Nguyễn Kim Điền, Lm Nguyễn Ngọc Tình Dòng Anh Em Hèn Mọn VN đã hơn một lần lên tiếng về tính dị thường của văn thư hồi âm này. Ở đây người viết chỉ xin nêu lên một câu hỏi điển hình của tác giả Bảo Giang trong bài "Hànội và cuộc hôn nhân dị mộng" được trích đăng trên DĐGD số 103 phát hành tháng 6/2010:

    Ý ở ngoài lời. Rõ ràng, người tín hữu này muốn nói thẳng với ĐC Nhơn và cả ĐC Linh, hai khuôn mặt lớn nhất trong HĐGMVN rằng: trước hành vi trịch thượng, kẻ cả của giới cầm quyền CSVN đối với người cầm đầu TGP Hànội khi ngài thẳng thắn nói lên lời Ngôn Sứ, thì lẽ ra nội dung lá thư hồi âm của HĐ phải khác: Thứ nhất phải công khai bày tỏ tình liên đới, hiệp thông với người anh em của mình trong Hội Thánh và thứ hai phải có thái độ can đảm, quyết liệt của những người thay mặt Chúa Kitô đối với những thế lực trần gian muốn thi hành thủ đoạn âm độc là dùng "cành đậu làm củi" để đun "hạt đậu"!

        Cũng trong bài viết, tác giả Bảo Giang còn nêu lên nhiều chi tiết khác cho thấy thái độ bàng quan, tọa thị thật khó hiểu của các GM mà cụ thể là ĐC Nhơn ở cương vị chủ tịch HĐGMVN:

        Người viết muốn nêu lên một câu hỏi với ĐC Nguyễn Chí Linh: Không kể những tiếng nói uất nghẹn do nhiều mục tử và tín hữu trong và ngoài nước cất lên, liệu những nhận định mang dư vị đắng đót trên đây của tác giả Bảo Giang, một tín hữu giáo dân trong nước nêu lên, đã đủ để có câu trả lời rằng: HĐGMVN, do sự thao túng của một số nhân vật có quyền có thế, đã cúi đầu trước áp lực của đảng và nhà nước CSVN để dồn áp lực tinh thần lên Đức TGM Giuse?

        Giống như trường hợp cả cơ cấu HĐGMVN bị mang tiếng là dồn áp lực tinh thần lên Đức Tổng Kiệt vì sự thao túng của một số vị có quyền, có thế bị nhà nước mua chuộc, nhìn vào trường hợp Tòa Thánh cũng không khác. Chỉ cần đọc lại những lời lẽ bộc trực của Lm Đỗ Xuân Quế trong bài "Một vài mối lo ngại" được công bố rộng rãi trên các trang mạng trong ngoài nước (kể cả trên nguyệt san DĐGD số 103, phát hành tháng 6-2010), người ta sẽ tìm được câu trả lời.

        Sau khi bày tỏ thái độ không tin là Vatican thấu hiểu tình hình Việt Nam, cha Quế viết:

        Cho nên, nếu có dư luận là có áp lực của Vatican đối với trường hợp Đức Tổng Kiệt bị tống xuất cũng không hoàn toàn sai. Có điều nó đã xảy ra vì Tòa Thánh, mà tiêu biểu là ĐGH, thiếu sự hiểu biết tường tận tình hình GHVN. Giản dị vì TT đã bị bao vây, bị bịt mắt bới một nhân vật bí ẩn nào đó bên cạnh, nhất là những lời "sám tấu" của một số những chức sắc lớn trong HĐGM.

2.- Giáo dân Phát biểu và Giáo phẩm lắng nghe.

        Trả lời câu hỏi của Eglises d’Asie là ngài có còn giữ nguyên quan điểm trong diễn từ nhân buổi lễ đón ĐC Nhơn ở nhà thờ Chính Tòa Hànội hôm 07-5-2010 khi cho rằng: "đây là cơ hội để Hội đồng Giám mục lắng nghe tiếng nói của cộng đồng Dân Chúa được diễn tả chân thực và đầy đủ" hay không, câu trả lời của ĐC Linh tỏ ra rất tích cực. Ngài nói:

        Khi xác quyết như trên hình như ĐC Linh đã quên khuấy phần trả lời đầy mâu thuẫn của ngài với phái viên Mặc Lâm của đài Á Châu Tự Do trong cuộc phỏng vấn ngày 13-5-2010!

        Ở vị thế nhân vật thứ hai trong cơ chế HĐGMVN, hẳn ngài không thể không ghé mắt tới những phát biểu chân thành qua nhiều bài viết của các thành phần tín hữu, bao gồm các giáo sĩ uy tín đạo hạnh như các Lm DCCT (Từ Lm Giám Tỉnh Phạm Trung Thành tới các Lm Vũ Khởi Phụng, Nguyễn Văn Khải, Lê Quang Uy…) Dòng Phanxicô (Lm Nguyễn Ngọc Tỉnh), Dòng Đa Minh (Lm Đỗ Xuân Quế). Câu hỏi đặt ra là HĐGMVN mà điển hình là hai ĐC chủ tịch và phó chủ tịch có "lắng nghe và chăm chú lắng nghe" không? Nếu có thì tại sao gần đây lại xuất hiện trên mạng lưới WHD của HĐGMVN những bài viết đầy giọng điệu khích bác, thiếu tinh thần bác ái, tôn trọng sự thật và xem thường công luận nhự "Sự kiện, Thông Tin và Những Góc Nhìn". "HĐGMVN: Lên Tiếng Hay Không Lên Tiếng", nhất là những lời kết án hàm hồ, găy gắt của ĐC Nguyễn Văn Khảm. Chưa nói đến sự kiện mạng lưới chính thức của Ủy Ban Kinh Thánh do ĐC Võ Đức Minh làm chủ tịch còn ngang nhiên đăng bài viết xuyên tạc, đầy những ngôn từ bất xứng dài 25 trang của cậu bé tên Nguyễn Minh Trung. Và khi anh Nguyễn Hữu Vinh lên tiếng vạch trần sự thật –một sự thật 100% kèm theo những hình ảnh sống động, làm hoen ố khuôn diện của các tòa Giám Mục Sàigon, Nha Trang, Đà Lạt và chủ nhân những nơi này-, trang mạng của UBTK đã phải công khai xin lỗi?

        Trong câu trả lời kế tiếp, Gm Linh nói: "Vẫn còn câu hỏi đặt ra, liệu sự ra đi của Đức Tổng có gây chia rẽ trong hàng giáo sĩ, giáo dân và ngay cả hàng giáo phẩm của Giáo Hội tại Việt Nam. Tôi cho rằng cần phải phân biệt, làm rõ và trước hết phải đồng ý với nhau về nghĩa của từ "chia rẽ". Nếu hiểu chia rẽ là chia thành vị trí đối lập, phe nọ phe kia trong nội bộ Giáo Hội, thì đó không phải là trường hợp xảy ra với chúng tôi."

        Để "phân biệt" và "làm rõ", xin mời ĐC Linh đọc lại những nhận định sau đây của Lm Đỗ Xuân Quế, người mục tử trí thức già Dòng Thánh Đa Minh, người đã cống hiến quá nửa đời cho công việc dịch Thánh Kinh thuộc nhóm Các Giờ Kinh Phụng Vụ trong bài viết "Một Thoáng Nhìn Vào GHCN" từng được phổ biến rộng rãi trên các mạng lưới của DCCT, VietCatholic, Nữ Vương Công Lý và đăng trải trên nguyệt san DĐGD số 104 phát hành tháng 7-2010:

        Sau khi nhấn mạnh là: "Phải nói sự thật thì lời nói mới đáng tin. Có thể sự thật làm cho nhức nhối và gây ra khó chịu. Nhưng một khi chấp nhận sự thật thì sự thật có sức giải thoát. Ai không nói sự thật và làm chứng cho sự thật thì lời nói của người ấy không có giá trị. Mà đã không có giá trị thì cũng không có sức thuyết phục và giải toả được dư luận", linh mục Đỗ Xuân Quế viết tiếp:

        Trong phần cuối cuộc phỏng vấn của bản tin Eglises d’Asie về mối quan hệ giữa CGVN và nhà nước CS, ĐC Linh nói:

        Xin thưa ngay: giữa GHCG và CS, trước cũng như sau, không hề có chuyện "hiểu lầm" nhau. Theo quan điểm bất di dịch của cộng sản chủ nghĩa, Công Giáo và các tôn giáo, nói chung là kẻ thù, cần phải triệt tiêu, không hình thức này thì hình thức khác. Tận diệt là thượng sách nếu điều kiện cho phép. Nhược bằng không thì đi đường vòng bằng cách mua chuộc, hủ hóa, "leo cao lặn sâu" vào nội bộ, dùng "cành đậu làm củi" để đun "hạt đậu" trong cái nồi gọi là "đối thoại" và "hợp tác" nơi đầu môi chót lưỡi. Trong khi ấy, GHCG được nhìn qua ánh sáng Tin Mừng của Chúa Giêsu luôn coi "CON NGƯỜI" là đường đi là đích điểm phục vụ hàng đầu của mình thì làm sao có sự hiểu lầm đối với một chủ nghĩa đã và đang dùng những thủ đoạn tàn độc nhất nhằm bóp chết những quyền năng thiêng liêng và nền tảng của con người như chủ nghĩa cộng sản?

        ĐC Linh nói là "Sau một thời gian sống cạnh nhau, người Công giáo và Cộng sản đã có những hiểu biết nhất định về nhau".

        Hiểu biết nhất định về nhau ra sao không thấy ngài cho biết. Có điều thực tế cho thấy càng ngày những gì gọi là tinh túy là cốt lõi của Tin Mừng như việc tuyển sinh, đào tạo, phong chức linh mục, bổ nhiệm GM càng bị nhà nước thọc sâu bàn tay can thiệp cách thô bạo. Người mục tử chỉ được phép rao giảng những chuyện chung chung trong nhà thờ, không được lên tiếng trước những tệ đoan xã hội, không được công khai bênh đỡ những thành phần thấp cổ bé miệng, nhất là khi họ bị chèn ép, bắt bớ, giết chóc man rợ. Đến những lãnh vực mà GHCG sở trường nhất như xã hội, y tế, giáo dục cũng bị nhà nước tước bỏ gần như trắng tay. Riêng giáo dục, cho đến nay –tức là sau 35 năm kể từ ngày CS thôn tính được miền Nam- GHCG mới chỉ chính thức chen chân tới Lớp Mầm (chưa tới cấp Mẫu Giáo!). Như thế, những "hiểu biết nhất định" theo ĐC Linh phải chăng là những "hiểu biết" theo tinh thần "biết điều" với nhau, biết xếp hàng theo "lề phải", biết sống theo chủ nghĩa "thực dung", "duy lợi" để sẵn sàng khép mình theo quy luật XIN/CHO?

        Ngài nói tiếp: "Đối với người Công giáo, họ cũng cùng chia sẻ mảnh đất và cùng sống dưới bầu trời giống như những người cộng sản đồng bào của mình. Vì tinh thần Tin Mừng và cũng vì tinh thần Việt Nam, nên họ luôn tìm cách làm giảm bớt căng thẳng, chung sống thoải mái với nhau, trên cơ sở nhận ra thiện chí của nhau".

        Ở điểm này, ĐC Linh nói đúng: mọi người Việt Nam, dù là CS vẫn là "đồng bào của mình". Và không chỉ người Công giáo, ngót 90 triệu công dân Việt Nam đương nhiên cùng chia sẻ một "mảnh đất" và một "bầu trời" với họ. Với tinh thần liên đới yêu thương, chúng ta luôn "tìm cách giảm bớt căng thẳng" để người người có thể sống hài hòa với nhau, cùng nhau mưu cầu phúc lợi cho dân cho nước. Vấn đề ở đây là ai, kẻ nào là căn nguyên tạo nên bầu khí căng thẳng nếu không phải là tập đoàn tham nhũng, thối nát, những tên đồ tể, lòng lang dạ sói cộng sản, những kẻ xem thường sinh mạng chính đồng bào ruột thịt của mình, công khai có những hành vi bán đứng đất đại và biển đảo của tiền nhân cho kẻ thù truyền kiếp là Trung Cộng đến nỗi cả những thành phần cốt cán trong đảng, trong guồng máy cai trị, trong thời gian vài năm gần đây, cũng đã phải công khai lên tiếng phản kháng?

        Chia sẻ hoàn cảnh khốn khó của tuyệt đại đa số đồng bào đang phải sống trong cảnh nhục nhằn, đói khổ ở những vùng sâu, vùng xa, đã phải để cho chồng, cho con trai đi lao động ở xứ người với đồng tiền rẻ mạt, bán con gái đi làm những việc không hợp với nhân phẩm cho ngoại nhân; cảm thông với tình huống của hàng trăm hàng ngàn dân oan ngày ngày kéo về vườn hoa Mai Xuân Thưởng ở Hànội, văn phòng 2 Quốc hội ở Sàigòn để khiếu nại đòi đất đại, ruộng vườn, tài sản bị bọn tham quan ăn cướp; nghĩ tới biết bao nhà tranh đấu cho nhân quyền nhân phẩm hiện đang bị cộng sản cầm tù, xách nhiễu: nhất là nhớ về cảnh ngộ của tập thể giáo dân Thái Hà, Tam Tòa, đặc biệt Đồng Chiêm sau vụ Thánh Giá bị đập nát… quả thật người viết những giòng này thật khó đồng ý với ĐC phó chủ tịch HĐGMVN khi ngài hàm hồ cho rằng: "Vì tinh thần Tin Mừng và cũng vì tinh thần Việt Nam, nên họ (người CG) luôn tìm cách làm giảm bớt căng thẳng, chung sống thoải mái với nhau, trên cơ sở nhận ra thiện chí của nhau".

        Xin ĐC phó chủ tịch chỉ giúp cho cái gọi là "chung sống thoải mái" và "cơ sở thiện chí" của đảng và nhà nước CSVN là gì? Phải chăng nó gói ghém trong những lời lẽ huênh hoang của Nguyễn Thế Thảo khi kênh kiệu nói với nguyên TGM Giuse là nhà nước luôn giúp đỡ và tạo cơ hội thuận tiện cho mọi công dân có tín ngưỡng tôn giáo? Nếu như thế thì hẳn ĐC Linh chưa quên câu trả lời đã đi vào lịch sử của người cầm đầu TGP Hànội lúc ấy: "Tự do tôn giáo là QUYỀN chứ không phải là ÂN HUỆ để phải XIN rồi được CHO"

        Kết thúc phần trả lời cuộc phỏng vấn của Eglises d’Asie ngày 08-7-2010, ĐC Linh nói:

        Trên nguyên tắc và trên lý thuyết, toàn là những nhận định chính đáng: "xung đột với nhau chỉ làm khó khăn hơn cho cuộc sống", cần "hiểu biết lẫn nhau, khắc phục những trở ngại gây khó khăn cho mối quan hệ giữa hai bên". Vấn đề then chốt là thực tế trong mối quan hệ tương tác giữa nhà nước CSVN và các tôn giáo, cách riêng Công giáo, có được xây dựng trên cơ sở bình đẳng, thiện chí , lành mạnh và tôn trọng lẫn nhau thật sự như hai vị Giáo hoàng Gioan Phaolô II và Biển Đức thường nhắc nhở trong những văn kiện gửi HĐGMVN? Hay vẫn nằm trong cơ chế XIN/CHO như nội dung lá thư cảnh giác của HĐGMVN gửi nhà nước CSVN năm 2002?

        Đọc lời kêu gọi của ĐC Linh trước khi kết thúc phần trả lời phỏng vấn: "…tôi chỉ có thể kêu gọi tất cả mọi người thiện chí hãy xây dựng cách thức cùng nhau chung sống hòa bình, theo tinh thần của Phúc âm" người viết những giòng này không thể không liên tưởng tới những nhóm từ hoa mỹ "Chung Sống Hòa Bình", "Sống Phúc Âm Giữa Lòng Dân Tộc", "Đồng Hành Với Dân Tộc" từng là chủ đề trong Thư Chung của HĐGMVN năm 1980 khi mà những danh xưng cao quý như "Dân Tộc", "Quốc Gia", "Đất Nước" từ 35 năm qua luôn bị họ đồng hóa trước sau như một với danh xưng "Đảng" và "Nhà Nước Cộng Sản Xã Hội Chủ Nghĩa"! Điều đáng phàn nàn là một số các Đấng Bậc Làm Thày trong HĐGMVN vẫn giả ngây, giả điếc để tiếp tục "đồng hành" theo kiểu "mặc áo giấy" để "đồng hành với ma quỷ"!

        Vì ĐC phó chủ tịch HĐGMVN khiêm tốn nêu câu hỏi là không biết ý kiến của ngài "có ảo tưởng không?" thì với tinh thần đối thoại thẳng thắn giữa những chi thể trong Giáo hội, người viết xin trả lời là nó không chỉ ảo tưởng mà còn cho thấy là ngài đã vô tình (hoặc cố ý) bưng tai bịt mắt để không nghe không thấy những hiện tượng phản Tin Mừng đang bày ra từng phút từng giây trong xã hội Việt Nam hôm nay.

        Là người sống ở trong nước hẳn ĐC Linh không thể không biết tới những nhận định không khoan nhượng và cũng không úp mở về thực trạng bê bối, bệ rạc trong xã hội Việt Nam hiện nay của những nhà văn, nhà báo, những nhà dân chủ đang kiên trì đấu tranh cho một nước Việt Nam thật sự hòa bình, dân chủ, tự do, trong đó có tự do tôn giáo, ngay trong lòng dất nước. Xin được nêu lên đây một trường hợp điển hình và cũng rất thời sự. Đó là những câu trả lời về những "vấn nạn xã hội" của nhà văn Võ Thị Hảo với phái viên đài BBC thượng tuần tháng 7 vừa qua.

        Trên mạng của đài BBC, trước phần nội dung cuộc phỏng vấn, chúng tôi đọc được mấy giòng liệt kê những tin thời sự cho thấy tình trạng suy đồi, băng hoại trong xã hội Việt Nam:.