TIN VẮN Y HỌC
BS. Trần Văn Cảo sưu tập
T�M RA NGUY�N DO CHỨNG TIỀN SẢN PHONG (Pre-eclampsia)
C�c nh� khảo cứu tại Boston đ� kh�m ph� ra nguy�n nh�n của chứng Tiền Sản Phong (Pre-eclampsia hay Toxemia). Đ� l� chất đạm mang t�n Tyrosine kinase 1 (sFlt 1) được t�m thấy nơi c�c sản phụ mắc chứng Tiền Sản Phong. Chất n�y b�m v�o hai nh�n tố tăng trưởng của mạch m�u (VEGF) v� của nhau (PlGF) l�m giảm thiểu c�c nh�n tố tăng trưởng VEGF v� PlGF cần thiết cho sự tăng trưởng của thai nhi v� g�y ra những triệu chứng của Tiền Sản Phong.
Hằng năm c� khoảng 200,000 phụ nữ Mỹ v� 6 triệu phụ nữ to�n thế giới mắc chứng n�y. V� hội chứng n�y thường chỉ được chẩn đo�n v�o cuối thai kỳ n�n tỷ lệ tử vong chiếm 15% số tử vong của c�c sản phụ Mỹ. C�c triệu chứng khởi sự với �p huết tăng cao, sưng ph� ch�n v� tăng chất đạm trong nước tiểu. Sản phụ sẽ tiến dần đến kinh phong v� c�c biến chứng nơi gan, thận, phổi . . . dẫn đến tử vong.
Sản phụ nếu mắc chứng n�y nhẹ chỉ cần nằm nghỉ ngơi, nhưng trong trường hợp nặng th� phải sanh bằng phẫu thuật (C-section) kh�ng kể thai nhi thuộc thai kỳ n�o.
Từ kh�m ph� n�y người ta c� thể điều trị chứng Tiền Sản Phong bằng c�ch chuyển nh�n tố tăng trưởng cho sản phụ mắc bệnh để trung h�a chất sFlt 1 g�y bệnh. Trong tương lai c� thể chế ra thuốc để chận đứng sự sản xuất th�i qu� chất sFlt.
EPHEDRA V� C�C CHẤT PHỤ BỔ (Supplement) BỊ ĐIỀU TRA TẠI HOA KỲ
Việc kiểm so�t v� ph�n phối c�c chất phụ bổ (Supplement) tại Mỹ đang g�y n�n nhiều tranh c�i sau khi c� nhiều vận động vi�n trẻ bị chết đột ngột trong l�c thao dượt v� c� d�ng chất phụ bổ chứa Ephedra. Hồi cuối th�ng hai cơ quan quản trị thực phẩm v� thuốc men (FDA) đ� loan b�o rằng cơ quan n�y đ� dự tr� cho d�n nh�n hiệu cảnh b�o tr�n c�c sản phẩm c� chất Ephedra, một chất c� t�c dụng hưng phấn, r�ng một số người d�ng c�c sản phẩm n�y đ� bị nhồi m�u cơ tim, tai biến mạch m�u n�o, kinh phong v� tử vong. C�c giới chức thẩm quyền kh�ng cấm c�c sản phẩm n�y được chiếu theo c�c luật lệ hiện h�nh của Li�n Bang Hoa Kỳ (Luật Hatch-Harkin) về việc b�n c�c chất phụ bổ. Cơ quan quản trị thực phẩm v� thuốc men (FDA) đang gặp kh� khăn trong việc kiểm so�t v� lưu h�nh c�c chất n�y v� c�c luật lệ hiện thời cho ph�p c�c chất phụ bổ n�y được b�y b�n m� kh�ng cần phải qua c�c thủ tục th�ng thường của thuốc trị bệnh hay c�c y cụ l� phải chứng minh cho cơ quan quản trị thực phẩm v� thuốc sự an to�n v� kiến hiệu của thuốc hoặc y cụ trước khi được ph�p lưu h�nh. C� 26 c�ng ty bu�n b�n c�c chất phụ bổ c� Ephedra đ� bị cảnh c�o v� quảng c�o sai lạc v� lừa bịp rằng c�c sản phẩm của họ c� khả năng l�m tăng trưởng c�c khối cơ bắp v� gi�p c�c vận động vi�n thể thao tăng cường sức lực thao diễn. Kỹ nghệ kinh doanh c�c chất phụ bổ, c� doanh thu h�ng năm l�n tới 19 tỷ mỷ kim, cũng bị chỉ tr�ch v� sự thiếu tinh khiết v� quảng b� gian tr�.
THUỐC CHỦNG BỆNH AIDS K�M HIỆU NGHIỆM
Thuốc chủng bệnh Aids dựa tr�n nguy�n tắc cơ bản l� t�c động tr�n hệ thống miễn nhiễm để hệ thống n�y tự sản xuất lấy kh�ng thể ngăn chặn c�c vi khuẩn HIV b�m v�o c�c tế b�o l�nh. Thuốc chủng chứa một chất đạm tổng hợp giống chất gp120 gi�p cơ quan miễn nhiễm sản sinh ra c�c kh�ng thể c� khả năng chận đứng c�c si�u vi khuẩn HIV x�m nhập c�c tế b�o l�nh. Th�ng trước thuốc chủng bệnh Aids được đ�n nhận hết sức phấn khởi. Nhưng c�c ph�n t�ch mới nhất cho thấy thuốc chủng n�y k�m hiệu nghiệm đặc biệt đối với người da trắng. Thống k� c� vẻ khả quan hơn nơi người da đen, d�n A ch�u v� c�c sắc d�n thiểu số kh�c, nhưng kết quả c�n bị tranh c�i v� con số c�c người n�y tham gia cuộc thử nghiệm c�n �t qu�.
LI�N HỆ GIỮA PH� THAI V� UNG THƯ V�
Viện Ung Thư quốc gia Hoa kỳ vừa c�ng bố tr�n mạng lưới điện to�n của họ rằng hư thai v� ph� thai kh�ng c� li�n hệ g� đến sự gia tăng nguy cơ ung thư v�.
HẠ VIỆN MỸ BIỂU QUYẾT CHỐNG NH�N BẢN V� T�NH CON NGƯỜI
Hạ viện Hoa kỳ đ� biểu quyết với đa số �p đảo cấm chỉ việc nh�n bản v� t�nh (Cloning) con người, cho d� với mục đ�ch để nghi�n cứu hay điều trị bệnh. Dự thảo luật n�y mang t�n �The Human Cloning Prohibition Act of 2003� cũng được T�ng thống Bush hậu thuẫn mạnh mẻ. Luật n�y đưa ra h�nh phạt 10 năm t� v� một triệu đ� la hay hơn nữa cho những ai thực hiện nh�n bản v� t�nh dưới bất cứ chủ đ�ch n�o. Hai năm trước đ�y một đạo luật tương tự cũng đ� được Hạ Viện biểu quyết nhưng kh�ng được chuyển l�n Thượng Viện v� nơi đ�y c� dự thảo cho ph�p nh�n bản v� t�nh để nghi�n cứu chỉ cấm nh�n bản v� t�nh sản sinh ra trẻ con. C�c phe ủng hộ cho việc cấm chỉ n�y cho rằng việc nh�n bản v� t�nh l� v� lu�n v� n� tạo ra một mạng sống rồi chỉ để diệt n� đi. C�n c�ng cuộc nghi�n cứu n�n d�ng c�c tế b�o từ con người xem ra nh�n đạo hơn.
T�M RA DI THỂ LI�N QUAN ĐẾN BỆNH TRẦM CẢM
C�c nh� nghi�n cứu thuộc Đại học Duke đ� t�m ra di thể (Gene) c� thể đ�ng vai tr� then chốt li�n quan đến việc g�y ra bệnh trầm cảm. Di thể n�y mang chất đạm c� t�n khoa học l� �gamma-amino-butyric acid receptor beta-3-subunit� bị ghi nhận c� li�n quan đến chứng bệnh trầm cảm. Việc t�m ra di thể n�y sẽ gi�p t�m ra phương thức diều trị v� ph�ng ngừa chứng bệnh n�y.