CHỐNG ĐỐI HAY ĐỐI PH� ?

Th�i độ của Hội đồng Gi�m mục Việt Nam trước t�nh trạng hiện nay của đất nước.

Tham luận tại cuộc Họp Mặt D�n Chủ 2003 tại Ph�p.

Gi�o Sư Đỗ Mạnh Tri

        Đề t�i � Quan điểm của Gi�o hội C�ng gi�o Việt Nam �, như đ� ghi trong chương tr�nh, phức tạp. T�i xin hạn chế v�o Gi�o phẩm. Tuy kh�ng phải l� tất cả GHCGVN, nhưng trong một x� hội t�n ti trật tự như x� hội Việt Nam, với một Gi�o hội c� tổ chức chặt chẽ về cơ cấu điều h�nh cũng như về gi�o l� như GHCG, th�i độ của gi�o phẩm c� t�nh quyết định. Về th�i độ n�y, xin cũng hạn chế v�o những năm th�ng gần đ�y th�i, mặc dầu biết rằng muốn nh�n ra hiện tại, cũng phải t�m về qu� khứ. Hạn chế như vậy rồi, c�n phải ghi nhận một điều : c�c GMVN cũng như mọi người Việt Nam, c� người thế n�y, c� người thế nọ. Hơn nữa, sống dưới một thể chế �p đặt c�ch nghiệt ng� ch�nh s�ch �đại đo�n kết�, tức đại chia rẽ - khai th�c c�ch tinh vi  những kh�c biệt, �c cục bộ, địa phương ; vận dụng c�ch nghề nghiệp những yếu tố lỗi thời trong truyền thống, những yếu k�m v� đam m� sẵn c� của con người, đặc biệt của con người c� chức quyền, c� địa vị - c�c GM mặc nhi�n l� đối tượng ưu ti�n cần thao t�ng của ch�nh quyền. Một th�i độ chung của c�c GM l� rất kh� thực hiện. (Hiện nay c� th�nh phần d�n tộc n�o c� một th�i độ chung?). N�i tới th�i độ của HĐGMVN trước thời cuộc đất nước l� n�i tới một thứ kết quả tổng hợp bao h�m nhiều đ�i hỏi v� sức �p dị biệt, m�u thuẫn. Vậy nếu HĐGMVN c� được một th�i độ chung v� c�ng khai đ� l� một th�nh quả lớn.

   
    V�, c�i người Việt Nam cần l�c n�y l� g�, nếu kh�ng phải l� tự do ? Muốn c� tự do phải c� chế độ d�n chủ. Muốn c� chế độ d�n chủ phải x�a bỏ chế độ độc t�i. L�m ch�nh trị hay kh�ng l�m ch�nh trị, muốn định nghĩa ch�nh trị kiểu n�o cũng được: muốn sống tự do, h�nh động tự do, điều kiện ti�n quyết l� x�a bỏ độc t�i. M� độc t�i kh�ng khi n�o tự x�a bỏ. Muốn x�a bỏ độc t�i phải chống lại độc t�i. HĐGMVN kh�ng l�m ch�nh trị nhưng chắc chắn muốn tự do. V�y họ chống hay kh�ng chống chế độ độc t�i? Nếu c�c vị chống th� cả thế giời biết rồi, v� đ� chẳng c� những lời ra tiếng v�o, đặc biệt tại hải ngoại, khiến cho người �t theo d�i chẳng hiểu g� v� tự hỏi sao m� giới c�ng gi�o l�i th�i qu� vậy ?[1] Như vậy l� họ kh�ng chống? Cũng kh�ng phải thế. Nếu họ kh�ng chống, GH c�ng gi�o đ� chẳng bị ch�nh quyền l�m kh� dễ, cấm c�ch v� s�ch nhiễu đủ bề. Sự thật h�nh như ở giữa chống đối v� đối ph�. Chưa hẳn l� chống đối, nhưng cũng kh�ng thuần l� đối ph�. M� l� một sự c� mặt, kh� ki�n nghị, gần như một sự ra mặt, dĩ nhi�n trong cương vị của m�nh, cương vị của những người c� tr�ch nhiệm lớn trong một t�n gi�o. Đ� l� cảm nghĩ của t�i về th�i độ của h�ng gi�o phẩm c�ng gi�o Việt Nam hiện nay, trước ho�n cảnh đất nước Việt Nam hiện nay. Cảm nghĩ ấy dựa v�o một số rất �t văn bản mang t�nh thời sự (gửi k�m) sau đ�y : 

Thư ngỏ của c�c Gi�m mục Việt Nam k�nh gửi Q�y vị l�nh đạo c�c cơ quan lập ph�p của Nh� nước Việt Nam : Quốc hội v� c�c Hội đ�ng Nh�n d�n. Trung tuần th�ng 10 năm 2002. Thư ngỏ n�y được gửi v�o dịp họp Hội nghị Thường ni�n của HĐGMVN tại H� Nội từ ng�y 7 đến 12-10-2002. Nhưng chỉ được tiết lộ v�o hồi th�ng 3-2003. C�c gi�m mục c�n gửi một thư kh�c cho Ch�nh phủ để phản đối việc b�ch hại t�n gi�o, đặc biệt đối với đầng b�o Tin L�nh miền thượng, nhưng l� thư n�y vẫn chưa được c�ng bố.

Thư Đức cha Phạm Minh Mẫn , Tgm Gi�o phận S�i G�n, gửi linh mục Nguyễn Tấn Kh�a, quyền chủ tịch Ủy ban Đo�n kết C�ng gi�o Việt Nam v� c�c Đại biểu Đại hội những người c�ng gi�o Việt Nam x�y dựng v� bảo vệ Tổ quốc lần thứ IV . Thư n�y được gửi đi ng�y 25-12-2002, tức mấy th�ng sau Thư ngỏ của c�c Gi�m mục Việt Nam, nhưng lại được tiết lộ cho c�ng luận sớm hơn, v�o đầu năm 2003.

Thư Đc Phạm Minh Mẫn gửi �ng Chủ tịch Ủy ban Mặt trận Tổ quốcViệt Nam Tp HCM . Ng�y 22-02-2003

Nghị quyết Hội nghị lần thứ bảy Ban chấp h�nh Trung ương Đảng kh�a IX về C�ng t�c T�n gi�o . Được c�ng bố v�o cuối th�ng 3-2003.

Dự thảo (lần thứ 19) Ph�p lệnh về T�n gi�o . Nghi quyết tr�n đ� b�o trước sẽ sớm c� một Ph�p lệnh về t�n gi�o, dọn đường cho một Luật về T�n gi�o. Nghe n�i hiện nay đ� c� tới dự thảo thứ 21 nhưng ch�ng t�i chỉ mới c� số 19.

 
(Xin xem tiếp trong Nguyệt San Diễn Đ�n Gi�o D�n số 25 th�ng 11/2003 trang 50)

Trở lại Trang Nh�: