T�m Sự Cu�́i Năm... Tr�n Vài Trang Sách Cũ

 

Bs. Nguy�̃n Đức Li�n

Hai Mái Tóc, M�̣t Mảnh H�̀n

Mùa Tạ Ơn 2003, người cháu du học từ Italie tr�n đường v�̀ ghé thăm �ng, hỏi th�m �ng v�̀ B�́ con lúc sinh thời trong qu�n đ�̣i. Cháu, k�u t�i bằng �ng, con trai m�̣t sĩ quan Thủ đức k�u t�i là chú. Người sĩ quan tử tr�̣n năm 1971 tại chi�́n trường Qu�n-khu III. Cháu lớn kh�n, n�n người trí thức, tự ph�́n đ�́u l�̣p th�n lãnh đạo D�n Chúa ngay giữa lòng ch�́ đ�̣ v� th�̀n. Thụ phong linh mục tại Italie, ĐQĐ được Dòng Thợ (Ý) c�́p học b�̉ng, th�m 4 năm. Học xong, trở v�̀ d�̣y các tu-sinh Dòng Thợ, b�n Nhà.

 

Hai mái đ�̀u ng�̀i t�m sự trong đ�m khuya; h�́t truy�̣n nhà, bàn qua truy�̣n đời.

 

Đ�̀u Xanh xót xa n�̃i b�́t hạnh của m�̣t D�n-t�̣c nh�̃n nhục c�̀n cù, 3 th�́-h�̣ máu xương, chưa nhìn th�́y chút hy vọng ng�̉ng mặt. Ch�́-đ�̣ cai trị tự xưng đ�̣c l�̣p nhưng cũng tự khoanh rừng cắt bi�̉n hi�́n cho Trung c�̣ng, cúi đ�̀u t�i đòi cho cái nước đàn anh ��mèo trắng hay mèo đen, mi�̃n là mèo bắt cho nhi�̀u chu�̣t��

 

Đ�̀u Bạc đọc t�n tựa-đ�̀ cu�́n sách cũ, thời B�́ cháu sinh ti�̀n, ��có dịp, hãy tìm l�́y cu�́n sách mà đọc��.

 

Chủ đ�̀ của Sách n�u l�n m�̣t đường l�́i canh t�n đ�́t nước. Kh�ng có nước nào canh-t�n kỹ-thu�̣t-hóa l�n văn-minh, hùng cường mà kh�ng trải qua con đường T�y-phương-hóa do chính mình lựa chọn, T�y-phương-hóa trong kỷ lu�̣t, và h�́t mình. T�i �m th�̀m t�m sự với đứa cháu: �ng cũng như B�́ cháu, t�́i ngày hành qu�n, chưa h�̀ nghe tới t�n Cu�́n Sách.

 

M�̣t cách r�́t tình cờ được đọc mà tác giả đã vi�́t từ b�́n th�̣p ni�n trước đ�̉ hãnh di�̣n khám phá ra m�̣t đi�̀u là từ những năm cu�́i 50�s-đ�̀u 60�s, người d�n Vi�̣t Nam C�̣ng Hòa no �́m hơn các nước l�n bang. Kinh t�́, chính trị, xã h�̣i, văn hóa, văn học, th�̉ thao...mặt nào cũng x�́p hàng đ�̀u toàn vùng Đ�ng Nam Á (ĐNA). Nam Vi�̣t Nam chỉ đứng sau m�̣t nước, Taiwan, v�̀ kinh-t�́ và binh-bị. Kỳ dư Đại Hàn, Mã lai, Nam dương, Phi, Thái đứng sau Vi�̣t nam C�̣ng hòa, mọi địa hạt. C�̣ng-hòa Singapore, lúc đó, chưa thành l�̣p.

 

Xưa thì v�̣y. Ngày nay, các nước ĐNÁ đã l�̣t xác thành r�̀ng. Ri�ng qu� hương Ta, dù đã bao g�̀m tám chục tri�̣u d�n, Bắc xu�́ng Nam đ�̀u đói rét, th�n ph�̣n những con trùng cắm đ�̀u dưới đ�́ng rác kẻ thù thải ra. Trong đ�m đen của Mùa Tạ Ơn năm 2003, �ng cháu t�i đã �m th�̀m chia sẻ với nhau

 Và... Vài Trang Sách Cũ.

Nhan sách �Chính Đ�̀ Vi�̣t Nam�

Bìa Sách, tác-giả ghi: ��Kính Tặng Các Chi�́n Sĩ V� Danh của C�̣ng đ�̀ng Qu�́c gia��.

Trang đ�̀u, kh�̉u hi�̣u của Đức Phú T� Phong, văn-hào Nh�̣t b�̉n, ��M�̣t D�n T�̣c hùng cường là m�̣t D�n T�̣c gi�̀u chi�́n sĩ v� danh��

Sách cũ, nhưng kh�ng cũ ki�̉u T�y Sương Ký hay Đ�ng Ch�u Li�̣t Qu�́c. Cũ nhưng kh�ng đem các giá-trị truy�̀n th�́ng đè l�n người đời sau mà d�̣y kh�n, ki�̉u c�̉-học tinh-hoa. K�̉ v�̀ tu�̉i đời, người vi�́t n�́u còn s�́ng hẳn phải x�́p xỉ 80. Trong cái cảm giác chủ quan chưa ki�̉m chứng thì tác-giả cu�́n sách có th�̉ đã qua đời từ m�́y chục năm trước. Sách d�̀y 500 trang. Văn-phong khu�n thước, đắt giá từng chữ từng lời. Ki�́n văn bác-c�̉ và thư-tịch từ trang đ�̀u tới những hàng chữ cu�́i. T�́t nhi�n cách hành văn cũ hơn so với quý �ng Mai Thảo, Nguy�n Sa, Thanh T�m Tuy�̀n nhưng kh�ng đi l�́i ch�n phương của các cụ Nh�́t Linh, Nhượng T�́ng.

 

Tác-giả ký t�n Tùng Phong. Đ�̀ng Nai xu�́t bản năm 1965 tại Sài Gòn. Cụ Tùng Phong hẳn đã vi�́t vào những năm 1950�s đ�̉ cho sách chào đời năm thứ nhì của Đ�̣ Nhị C�̣ng Hòa. Vì th�n-ph�̣n h�̣u-sinh lại vùi-d�̣p tri�̀n mi�n binh-lửa k�̉ từ khi rời đ�́ng sách nhà trường, t�i chưa h�̀ nghe tới t�n, cũng chưa có dịp đọc l�́y m�̣t bài, m�̣t quy�̉n sách dưới t�n tác-giả cho tới khi m�̣t th�n hữu cho mượn đọc, trong tình cờ.

 

 Sách cho nhi�̀u con s�́ t�i đi tìm từ l�u, nay mới đọc được qua tác-giả Tùng Phong. Trang 323 sách vi�́t: Mức lợi tức ước lượng trung bình cho m�̃i người (d�n Vi�̣t-nam C�̣ng-hoà, 1960) l�́i 60 Mỹ-kim m�̣t năm, l�́i 5,000 bạc Vi�̣t-nam. Đ�̉ có th�̉ so sánh chúng ta n�n bi�́t rằng lợi tức trung-bình hằng năm của m�̃i người d�n �́n-đ�̣ là 57 Mỹ-kim, Trung-hoa là 27 Mỹ-kim, Nhựt-b�̉n là 100 MK... Chúng ta lại bi�́t rằng những qu�́c-gia có mức lợi trung bình cho m�̃i người d�n dưới 100 Mỹ kim k�̉ là những qu�́c-gia chưa có mở mang. Từ 100-300 được k�̉ vào hạng kém mở mang. 500-800 Mỹ-kim k�̉ là đã mở mang. Và tr�n 800 thì k�̉ là mở mang đ�́n cao-đ�̣. Những con s�́ cụ Tùng Phong n�u l�n tr�n đ�y khá chính xác.

 

 Sách trưng d�̃n khá nhi�̀u s�́ li�̣u, nhưng tác giả ít khi cho chúng giá trị th�́ng k�. Họa hoằn, m�̣t vài con s�́ được trưng ra làm thí dụ, cho lu�̣n lý th�m sáng sủa hùng h�̀n. Ý tưởng và lu�̣n chứng của người vi�́t ��Chính Đ�̀ Vi�̣t Nam�� chính xác, chắc nịch từ trang đ�̀u cho tới ph�̀n k�́t. Thử đọc trang 319 (tái bản năm 1988 tại California, nxb Hùng Vương):... trong g�̀n 100 năm chúng ta đã s�́ng trong ch�́ đ�̣ th�́ng-trị của Đ�́ qu�́c. Đ�́ qu�́c th�́ng-trị chúng ta chớ kh�ng lãnh đạo D�n-t�̣c chúng ta. Thực-d�n khai thác D�n T�̣c bị trị, và kh�ng c�̀n bi�́t phải d�̃n dắt D�n t�̣c bị trị đi đường nào và tới mục-đích gì. Vì th�́ cho n�n cu�̣c T�y-phương-hóa của chúng ta trong thời kỳ Pháp thu�̣c hoàn toàn kh�ng mục đích và kh�ng đường hướng. Chủ định đã như v�̣y, thì nhà c�̀m quy�̀n Pháp c�̀n gì đ�́n t�̉-chức qu�̀n chúng. Ngược lại, họ c�̀n phải c�́m đoán mọi hình thức t�̉-chức qu�̀n chúng đ�̉ giữ cho nh�n-d�n s�́ng rời rạc và kh�ng đoàn-tụ được

 

 Đọc ti�́p trang 320:... Những người quen thu�̣c với n�̀ n�́p cai-trị của Pháp, kh�ng quan ni�̣m được rằng sự lãnh-đạo của m�̣t qu�́c gia kh�ng phải là chỉ giữ cho được cu�̣c trị-an. Và (những người lãnh đạo dưới thời Pháp cai trị cũng kh�ng quan ni�̣m được rằng) b�̣-máy lãnh đạo Qu�́c gia c�̀n phải giải quy�́t những v�́n đ�̀ của D�n-t�̣c mà người Pháp kh�ng c�̀n bi�́t đ�́n. Chính vì kh�ng nh�̣n định được sự ki�̣n này, mà t�́t cả các chính-phủ Vi�̣t-Nam, do đ�́-qu�́c Pháp thành-l�̣p, hoặc do đ�́-qu�́c Pháp chi ph�́i, đ�̀u th�́t bại... Nh�n-d�n sẽ theo những người nào giải quy�́t được các v�́n-đ�̀ của D�n-t�̣c.

(Xin xem tiếp trong Nguyệt San Diễn Đ�n Gi�o D�n số 29 th�ng 4/2004 trang 62)

Trở lại Trang Nh�: