Thư Mục Vụ MÙA CHAY Năm 2004
Kính gởi : Quý Cha,
Quý nam nữ tu sĩ, chủng sinh
và anh chị em giáo d�n.
Anh chị em th�n m�́n,
Mùa Chay Thánh năm nay đ�́n với chúng ta trong khung cảnh xã h�̣i đang có dịch cúm gà, đã g�y nhi�̀u thi�̣t hại và tạo n�n những hoang mang lo lắng trong mọi t�̀ng lớp d�n chúng. Tuy nhi�n, khác với thời xưa, ngày nay ít có ai coi các b�̣nh t�̣t và thi�n tai là những hình phạt của Thi�n Chúa. Chính Chúa Gi�su đã có thái đ�̣ rõ ràng trong c�u chuy�̣n tháp Sil�e bị s�̣p đè ch�́t nhi�̀u người ở Gi�rusalem. Kh�ng phải những người bị ch�́t trong tai nạn �́y hay những người Galil� bị quan Philat� gi�́t là những người t�̣i l�̃i hơn những người khác! Nhưng Chúa Gi�su đã dùng hai ví dụ �́y đ�̉ nhắc nhở các thính giả của Người và thúc giục họ n�̃ lực s�́ng t�́t hơn.
Chúng ta hãy bi�́t cảm thương những người d�n chăn nu�i gà vịt đã m�́t mát quá nhi�̀u trong dịch cúm gà đang hoành hành tại Vi�̣t Nam và nhi�̀u Nước Á ch�u . Và còn bi�́t bao nhi�u người khác bị ảnh hưởng, mà những người đáng thương hơn v�̃n là những người nghèo. Chắc chắn kh�ng n�n tr�ng đợi sự giúp đỡ từ b�n ngoài, vì kh�ng chỉ ri�ng Vi�̣t Nam chúng ta bị, mà còn r�́t nhi�̀u nước khác tr�n th�́ giới, đặc bi�̣t là tại Á Ch�u. Và ngoài dịch cúm gà, tr�n th�́ giới hi�̣n còn bi�́t bao nhi�u thi�n tai hoạn nạn khác xảy ra nhi�̀u l�̀n và ở nhi�̀u nơi.
Thái đ�̣ của người c�ng giáo là cảm thương và li�n đới. Trong Mùa Chay năm nay, xin anh chị em bớt ăn bớt mặc, ti�́t ki�̣m được bằng nào hay bằng đó, đ�̉ có m�̣t chút ti�̀n mọn, bi�̉u l�̣ tình làng nghĩa xóm đ�́i với những người ki�̣t qu�̣ vì tr�̣n dịch cúm gà. Chúng ta kh�ng th�̉ làm gì nhi�̀u, vì ta cũng là những người nghèo, nhưng có th�̉ bi�̉u l�̣ lòng thương xót đ�́i với những người nghèo hơn ta. Hãy chia sẻ với những người ở g�̀n mình và nghèo hơn mình. Hãy nhớ lời của Chúa Gi�su trong đoạn Tin Mừng Mátth�u v�̀ cu�̣c phán xét chung:
"Vì xưa Ta đói, các ngươi đã cho ăn; Ta khát, các ngươi đã cho u�́ng; Ta là khách lạ, các ngươi đã ti�́p rước; Ta tr�̀n tru�̀ng, các ngươi đã cho mặc; Ta đau y�́u, các ngươi đã thăm vi�́ng; Ta ng�̀i tù, các ngươi đ�́n hỏi han." (Mt 25, 35-36)
Trong Mùa Chay, Giáo H�̣i thường nhắc nhở chúng ta ăn chay, c�̀u nguy�̣n và b�́ thí.
Trước h�́t chúng ta hãy c�́ gắng thực hi�̣n lời thư thánh Ph�r�:
"Anh em hãy s�́ng ti�́t đ�̣ và tỉnh thức, vì ma quỷ, thù địch của anh em, như sư tử g�̀m thét, rảo quanh tìm m�̀i cắn xé" (1 Pr 5, 8 ).
Ý nghĩa quan trọng của chay tịnh là s�́ng ti�́t đ�̣. Ti�́t đ�̣ là m�̣t nh�n đức lu�n lý Kit� giáo mà nhi�̀u người hay qu�n, k�̉ cả người nghèo l�̃n người giàu. Có m�̣t s�́ người, dù gia đình r�́t nghèo, khi có được chút ti�̀n là đi u�́ng rượu. Rượu đã làm cho nhi�̀u người bị những chứng b�̣nh tr�̀m trọng và có khi bị ch�́t nữa. Đó là chưa k�̉ trường hợp những người ch�̀ng khi say rượu thường hay đ�̣p b�̉ chén bát, đánh vợ đánh con. M�̣t s�́ người khác, tuy r�́t nghèo kh�̉, v�̃n kh�ng bỏ hút thu�́c lá. Hút thu�́c vừa m�́t m�̣t s�́ ti�̀n đ�̉ chi cho thu�́c lá, vừa m�́t m�̣t s�́ ti�̀n khác đ�̉ chữa b�̣nh. M�̣t ít người giàu hoặc làm ăn khắm khá, cưng chi�̀u con cái, cho ăn quá nhi�̀u làm mắc b�̣nh béo phì.
S�́ng ti�́t đ�̣ làm cho con người được khoẻ mạnh, kh�ng những v�̀ th�̉ lý, mà cả v�̀ t�m lý và tinh th�̀n. M�̣t con người ti�́t đ�̣ thường có đời s�́ng t�m lý qu�n bằng, kh�ng bị căng thẳng, ít khi xu�́ng tinh th�̀n. Ti�́t đ�̣ còn giúp cho con người bi�́t tự chủ, chi�́n thắng chính mình, là đi�̀u thường r�́t khó khăn đ�́i với mọi người, k�̉ cả những người c�ng giáo.
S�́ng ti�́t đ�̣ còn giúp cho chúng ta ti�́t ki�̣m được m�̣t s�́ ti�̀n đ�̉ lo cho gia đình, đ�̉ giúp đỡ người nghèo. Theo tinh th�̀n Phúc �m, chúng ta ăn chay kh�ng vì hà ti�̣n hay ti�́c ti�̀n, nhịn ăn và tích luỹ vàng bạc trong ngăn kéo, nhưng là đ�̉ chia sẻ cho người nghèo, gi�́ng như mi�́ng bánh bẻ làm đ�i cho người nghèo m�̣t nửa.
Kh�ng bi�́t có phải đa s�́ giáo d�n trong vùng Đ�̀ng Tháp Mười của chúng ta quen lãnh nh�̣n nhi�̀u hơn là quen chia sẻ? Bi�́t cho và bi�́t nh�̣n mới là thái đ�̣ đúng đắn và qu�n bằng của người Kit� hữu, kh�ng tham lam, kh�ng ham m� và n� l�̣ của cải v�̣t ch�́t. Đ�̉ khỏi làm t�i ti�̀n bạc, t�́t cả chúng ta đ�̀u phải t�̣p chia sẻ, k�̉ cả giám mục, linh mục, tu sĩ nam nữ, chủng sinh và anh chị em giáo d�n. Chúng ta hằng ngày cử hành l�̃ Bẻ Bánh là bí tích Thánh Th�̉, lẽ nào chúng ta kh�ng t�̣p thói quen chia sẻ hay sao?
Ti�́t đ�̣ còn làm cho chúng ta d�̃ định t�m đ�̉ c�̀u nguy�̣n. Bụng đ�̀y quá thì d�̃ ngủ gục hơn là c�̀u nguy�̣n. Mùa Chay là mùa c�̀u nguy�̣n, là thời gian tĩnh lặng đ�̉ chúng ta ti�́p xúc với Chúa nhi�̀u hơn, g�̀n gủi và th�n m�̣t với Chúa hơn. Mùa Chay t�̣p cho chúng ta th�ng ph�̀n m�̀u nhi�̣m Tử Nạn Phục Sinh của Chúa Kit�, cùng ch�́t với Chúa đ�̉ cùng s�́ng lại với Người.
Ơn cứu r�̃i chúng ta đ�́n từ Th�̣p Giá Chúa Kit�. Thánh Phaol� mời gọi chúng ta đóng đinh tính xác thịt vào thánh giá Chúa. Là người Kit� hữu, chúng ta thu�̣c v�̀ Chúa Kit�; chúng ta đừng qu�n lời thánh Phaol� căn dặn các tín hữu giáo đoàn Galát: "Những ai thu�̣c v�̀ Đức Kit� Gi�su thì đã đóng đinh tính xác thịt vào th�̣p giá cùng với các dục vọng và đam m�. N�́u chúng ta s�́ng nhờ Th�̀n Khí, thì cũng hãy nhờ Th�̀n Khí mà ti�́n bước" (Gl 5, 24-25).
Mọi người Kit� hữu đã chịu phép rửa đ�̀u được k�u gọi n�n thánh, và n�n thánh là s�́ng theo sự hướng d�̃n của Chúa Thánh Th�̀n là Đ�́ng Thánh Hoá chúng ta. Chúa Thánh Th�̀n hoạt đ�̣ng mạnh mẽ nơi chúng ta khi chúng ta c�̀u nguy�̣n, vì c�̀u nguy�̣n là h� h�́p thi�ng li�ng, là hít thở Th�̀n Khí. Kh�ng c�̀u nguy�̣n, chúng ta sẽ thi�́u khí thi�ng đ�̉ hít thở và đời s�́ng đạo của chúng ta sẽ ch�́t.
C�̀u nguy�̣n thường đi đ�i với hy sinh. Những hy sinh nho nhỏ hằng ngày giúp chúng ta c�̀u nguy�̣n s�́t sắng hơn. Những hy sinh �́y là của l�̃ thi�ng li�ng th�ng ph�̀n vào Hy T�́ Th�̣p Giá của Chúa Kit� d�ng l�n cho Thi�n Chúa Cha làm của l�̃ đẹp lòng Chúa Cha mọi đàng. Đỉnh cao của c�̀u nguy�̣n là hy t�́ thánh l�̃ phải được đưa vào đời s�́ng, thì b�́y giờ chúng ta mới được Thi�n Chúa n�ng l�n, cho th�ng ph�̀n Sự S�́ng và Hạnh Phúc của Người.
Còn m�̣t khía cạnh khác gi�́ng như ti�́t đ�̣ cũng r�́t quan trọng là ti�́t ch�́ trong lời nói. Có những người trách người c�ng giáo là nói nhi�̀u mà làm ít. Có đúng như v�̣y kh�ng? Chính cu�̣c s�́ng và cách cư xử của chúng ta với những người chung quanh là c�u trả lời. Chúng ta n�n vui vẻ và ni�̀m nở với mọi người. Như lời Chúa Gi�su dạy Mùa chay kh�ng phải là mùa gương mặt r�̀u rĩ đ�̉ cho người khác bi�́t mình ăn chay. Nhưng vui vẻ ni�̀m nở kh�ng có nghĩa là nói nhi�̀u. Mùa Chay giúp chúng ta t�̣p ki�ng cử những lời nói g�y thi�̣t hại cho người khác.
Người xưa có c�u nh�́t ng�n xu�́t kh�̉u, tứ mã nan truy, m�̣t lời th�́t ra khỏi cửa mi�̣ng, b�́n con ngựa đu�̉i theo khó mà kịp. Trong đời s�́ng gia đình có những lời nói như những mũi kim đ�m vào trái tim của nhau. Kim nhọn của con cái đ�m vào trái tim của cha mẹ, vợ đ�m vào trái tim ch�̀ng, và ch�̀ng đ�m vào trái tim vợ... Trong xã h�̣i, người ta hay đ�m chém nhau bằng những lời nói. Lời nói có khi là thu�́c đ�̣c gi�́t ch�́t tình y�u và các thứ tình bằng hữu khác. Có r�́t nhi�̀u lời nói đưa tới đ�̉ vỡ trong cu�̣c s�́ng của bản th�n và tha nh�n. Những t�̣i nói x�́u, nói hành thường được coi là nặng n�̀ đ�́i với lu�n lý Kit� giáo.
Nhờ ti�́t ch�́ trong lời nói mà ta có được sự tĩnh lặng c�̀n thi�́t trong Mùa Chay đ�̉ gặp gỡ Chúa, chu�̉n bị t�m h�̀n mừng ngày Chúa S�́ng Lại. Hãy đ�̉ dành lời lẽ của chúng ta cho c�ng cu�̣c rao giảng Tin Mừng Nước Thi�n Chúa, đ�̉ loan truy�̀n vi�̣c Chúa chịu ch�́t và tuy�n xưng vi�̣c Chúa s�́ng lại cho tới khi Chúa lại đ�́n.
Năm nay là Năm Thánh Truy�̀n Giáo của Giáo H�̣i Vi�̣t Nam, mọi người chúng ta hãy quy�́t t�m dùng lời nói và cu�̣c s�́ng đ�̉ loan báo Tin Mừng Tình Y�u của Thi�n Chúa, Tin Mừng Chúa Phục Sinh, Đ�́ng Cứu Đ�̣ Duy Nh�́t của loài người.
Trong ni�̀m hy vọng này, t�i c�̀u chúc cho Quý Cha, quý tu sĩ nam nữ, chủng sinh và toàn th�̉ anh chị em được tràn đ�̀y �n sủng và sức mạnh của Tình Y�u Thi�n Chúa. �
Mỹ Tho, ngày 12 tháng 02 năm 2004
Giám Mục Giáo Ph�̣n
+ Phaol� Bùi Văn Đọc
(Xin xem tiếp trong Nguyệt San Diễn Đ�n Gi�o D�n số 29 th�ng 4/2004 trang 11)