Nguy�̃n An Quý
Giáo H�̣i C�ng giáo Vi�̣t Nam đang long trọng mừng Năm Thánh Truy�̀n Giáo, kỹ ni�̣m 470 năm Tin Mừng đ�́n với Qu� hương và d�n t�̣c Vi�̣t Nam.
Tin Mừng được tri�̉n nở và t�̀n tại đ�́n h�m nay tr�n đ�́t nước Vi�̣t Nam là k�́t quả mà Giáo h�̣i C�ng giáo Vi�̣t Nam đã phải trả bằng giá máu qua các thời kỳ Giáo h�̣i bị bách hại m�̣t cách kh�́c li�̣t.Máu Tử đạo của các b�̣c ti�̀n nh�n từ đời nọ đ�́n đời kia đã đ�̉ ra g�̀n 3 th�́ kỹ.
Năm Thánh Truy�̀n Giáo là năm L�n Đường-Ra Khơi đúng như lời của Đức H�̀ng Y Phạm minh M�̃n T�̉ng Giáo ph�̣n Sài Gòn đã bày tỏ trong Thư Mục Vụ Mùa Chay 2004.
Máu các Thánh tử đạo Vi�̣t Nam đã tưới khắp vùng đ�́t của Giáo ph�̣n Hu�́,nơi đ�y những pháp trường cát được mọc l�n trong các thời kỳ bắt đạo như c�́ng chém. An Hoà,Phường Đúc,Bải D�u,Nham Bi�̀u� là những nơi mà Th�̀n Khí Chúa đ�̃ xu�́ng tr�n các chi�́n sĩ Chúa Kit� trong những giờ phút khi các Ngài chịu bản án Tử Vì Đạo với l�́i hành quy�́t hi�́m th�́y trong lịch sử nh�n loại.
Giáo Ph�̣n Hu�́ là nơi được h�̀ng phúc cách ri�ng,Mẹ đã đ�̣ng lòng xót thương khi đàn con Mẹ phải �̉n náu nơi rừng s�u nước đ�̣c trong thời kỳ đạo Chúa bị bách hại n�n Mẹ đã hi�̣n ra an ủi, n�ng đỡ tại Lavang.Giáo Ph�̣n Hu�́ cũng là nơi chịu nhi�̀u tai ách nh�́t khi cọng sản nắm quy�̀n th�́ng trị cả nước.Hu�́ lại có truy�̀n th�́ng b�́t khu�́t của c�́ TGM Nguy�̃n kim Đi�̀n,người đã un đúc nơi đ�y ngọn lửa Ra Khơi đ�̉ được tự do hanh đạo và truy�̀n đạo cho n�n mọi thành ph�̀n d�n Chúa Giáo ph�̣n Hu�́ nh�́t quy�́t phải L�n Đường- Ra Khơi.
�Cùng Mẹ Ra Khơi �là chủ đ�̀ mà Đức TGM Nguy�̃n như Th�̉ TGP Hu�́ đã long trọng tuy�n b�́ trong kỳ Đại H�̣i Đức Mẹ Lavang l�̀n thứ 26.Ra Khơi thì bao giờ cũng lắm gian nguy n�n đòi hỏi phải có sự can đảm,có khi li�̀u cả mạng s�́ng.
Trong cu�̣c gặp gỡ giữa Ban T�n Giáo(BTG) tỉnh Thừa Thi�n với T�̉ng Giáo Ph�̣n Hu�́ tại toà giám mục Hu�́ vào ngày 20-2-2004 mà người vi�́t coi như m�̣t cu�̣c�Tung lưới Ra Khơi �của Giáo Ph�̣n Hu�́.
Được bi�́t ngày 20-2-2004 Ban T�n Giáo tỉnh Thừa Thi�n do �ng Dương vi�́t H�̀ng trưởng ban hướng d�̃n cùng với b�́n cán b�̣ t�n giáo là các �ng,L�̃,L�̣c, Toàn, Hào(kh�ng rõ họ) đã đ�́n toà giám mục Hu�́ đ�̉ gặp gở mà BTG gọi là mạn đàm đ�i b�n đ�̉ trao đ�̉i những vướng mắc h�̀u đ�̀ nghị Ủy Ban Nh�n D�n tỉnh giải quy�́t cũng như đ�̉ BTG trình bày đường l�́i chính sách t�n giáo của nhà nước,phía TGP Hu�́ có sự hi�̣n di�̣n của TGM Nguy�̃n như Th�̉,Lm T�̉ng đại di�̣n,5 linh mục Hạt Trưởng,Giám đ�́c Đại chủng vi�̣n, Đan vi�̣n Phụ Thi�n An,B�̀ tr�n Dòng Thánh T�m,B�̀ Tr�n 5 Dòng nữ g�̀m Cát Minh,Con Đức Mẹ V� Nhi�̃m, Đức Bà Đi Vi�́ng,M�́n Thánh Giá,Phao L�,linh mục thành vi�n H�̣i Đ�̀ng nh�n d�n và hai giáo d�n Hạt thành ph�́.
Mở đ�̀u bu�̉i mạn đàm �ng Dương vi�́t H�̀ng cho bi�́t BTG có nhi�̣m vụ làm gạch n�́i giữa t�n giáo và chính quy�̀n. (Thử hỏi n�́u m�̣t đ�́t nước thực sự có tự do t�n giáo thì có c�̀n có cái gạch n�́i này kh�ng?) �ng ta còn trơ trẻn nh�́n mạnh: �Đảng và Nhà nước chủ trương d�n giàu nước mạnh,xã h�̣i c�ng bằng d�n chủ văn minh đúng với nguy�̣n vọng của t�n giáo�.K�̉ ra thì nhà nước cũng tài tình th�̣t vì đã bi�́t được nguy�̣n vọng của t�n giáo là mu�́n x�y dựng xã h�̣i c�ng bằng d�n chủ văn minh th�́ nhưng nhà nước mu�́n đ�̣c quy�̀n x�y dựng xã h�̣i theo định hướng xã h�̣i chủ nghĩa n�n đời nào nhà nước lại đ�̉ t�n giáo có quy�̀n x�y dựng xã h�̣i theo c�ng lý.
Trong bu�̉i mạn đàm với BTG,cả 5 linh mục hạt trưởng, cũng như B�̀ tr�n Dòng Thi�n An,Thánh T�m và B�̀ tr�n 5 Dòng nữ đã c�ng khai vạch tr�̀n chính sách th�m đ�̣c của nhà nước cọng sản đ�́i với Giáo h�̣i c�ng giáo như những v�́n đ�̀ li�n quan đ�́n sự hạn ch�́ c�́p h�̣ kh�̉u cho các tu sinh tại các Dòng,cưởng ép b�́t c�ng trong vi�̣c chi�́m dụng tài sản của Giáo h�̣i từ năm 1975 đ�́n nay mà m�̃i Dòng,m�̃i điạ phương thường xuy�n y�u c�̀u nhà nước giải quy�́t nhưng nhà nước b�́t c�̀n bi�́t chuy�̣n phải trái ra sao và cứ làm ngơ.
Với l�́i phát bi�̉u cương quy�́t của t�́t cả các thành vi�n Giáo ph�̣n Hu�́ có mặt trong bu�̉i mạn đàm này n�n �ng Dương vi�́t H�̀ng trưởng ban đã l�̣p lờ trả lời theo định hướng xã h�̣i chủ nghĩa m�̣t cách �hu�̀ v�́n�,�ng H�̀ng nói:�Trong những v�́n đ�̀ quý vị vừa n�u,có cái đúng,cái chưa đúng,cái còn chờ,có những v�́n đ�̀ vĩ m� thu�̣c chủ trương chính sách,có những v�́n đ�̀ vướng mắt cụ th�̉,li�n quan đ�́n nhi�̀u cơ quan,mu�́n giải quy�́t phải c�̀n nhi�̀u thời gian.Vả lại d�n chủ có nhi�̀u cách, nhi�̀u nghĩa ��
Quả th�̣t lời phát bi�̉u của �ng H�̀ng là �hu�̀ v�́n� vì đúng như lời phát bi�̉u k�́t thúc bu�̉i mạn đàm của Đức TGM Nguy�̃n như Th�̉,ngài nói �� Chúng t�i cũng hi�̉u rằng Ban t�n giáo nằm trong b�́i cảnh chung là cơ ch�́ ch�̀ng chéo và cán b�̣ cơ sở cường hào.Nhưng phải làm sao tin tưởng nhau thì mới đại đoàn k�́t được.�r�̀i ngài k�́t thúc bằng lời cảnh báo với chính quy�̀n như m�̣t h�̀i chu�ng báo đ�̣ng:�Ri�ng sự bi�́n k�́ sung:tình cảm t�n giáo bị đụng chạm,con đường quá chướng mắt.Nhà nước làm sao cho �m đẹp.�
B�́i cảnh chung của đ�́t nước Vi�̣t Nam hi�̣n nay là cơ ch�́ ch�̀ng chéo và cán b�̣ cơ sở thì cường hào cho n�n cả nước đã có nhi�̀u cu�̣c khi�́u ki�̣n của các t�n giáo cũng như của nhi�̀u người d�n đ�̀u đươc nhà nước giải quy�́t theo l�́i �Hu�̀ V�́n� cả.
Sau đ�y là những ý ki�́n của các thành vi�n trong Giáo ph�̣n có mặt đã n�u ra trong bu�̉i mạn đàm thử hỏi �Cái nào mà �ng H�̀ng bảo chưa đúng?�
-Vi�̣c đòi lại trường học.Tại Hu�́ t�́t cả các trường học C�ng Giáo đ�̀u bị VC chi�́m dụng từ sau 30-4-1975 cho đ�́n nay,ở thành ph�́ có Bình Linh,Thi�n Hữu,Jeanne d�Arc,Mai Kh�i, ở Phủ Cam có T�r�xa,Giuse,trường La San ở th�n Ngọc Anh Phú Vang,trường Phanxic� ở Lại �n Phú Vang v.v�Trong bu�̉i mạn đàm này Dòng Con Đức Mẹ V� Nhi�̉m n�u: �Trường C�́p 3 Mai Kh�i ở 46 Chi Lăng Gia H�̣i,nhà nước chi�́m dụng từ 1975, trường bị bi�́n đ�̉i từ cơ sở giáo dục thành nơi ở cho cán b�̣, y�u c�̀u trả lại cho chúng t�i�. Dòng PhaoL� n�u: �Trường nữ trung học Jeanne d�Arc của chúng t�i nay mang t�n Nguy�̃n trường T�̣, bị cắt xén thành 5,6 mảng và dùng vào nhi�̀u vi�̣c. Vi�̣n Dục Anh Kim Long có từ hơn 100 năm,sau 1975 bị tịch thu và cải bi�́n thành B�̣nh vi�̣n thành ph�́. Cơ quan quản lý cơ sở này đã bán bớt đ�́t hoặc cho cán b�̣ x�y nhà ri�ng.Ng�i nhà nguy�̣n của vi�̣n chúng t�i đã làm đơn xin lại đ�̉ làm nơi thờ phượng nhưng nhà nước v�̃n làm ngơ�. Đi�̀u này có đúng kh�ng?
(Xin xem tiếp trong Nguyệt San Diễn Đ�n Gi�o D�n số 30 th�ng 5/2004 trang 116)