Trang Kinh Tế
C� chết, l�a chết,
Người đổ m�u, 25 triệu d�n thoi th�pTrần Nguy�n Thao
Hanoi đang nhấn ch�m D�n Tộc Việt Nam v�o hai ho�n cảnh t�n khốc: (1)C� v� c�c loại thủy sản chết h�ng ng�n tấn v� nhiễm chất độc tại 4 tỉnh Miền Trung, thiệt hại ước t�nh cho đến nay chưa thể đưa ra con số; hậu họa k�o d�i đến nửa thế kỷ [1]; (2) L�a v� nhiều loại n�ng sản chết kh� h�ng trăm ng�n mẫu tại 13 tỉnh Đồng Bằng S�ng Cửu Long (ĐBSCL) v� tại T�y Nguy�n, thiệt hại ước t�nh 5600 tỷ đồng, ảnh hưởng rất xấu tr�n nền kinh tế đang kiệt quệ của Việt Nam. Thảm trạng n�y đưa trực tiếp khoảng 25 triệu người thoi th�p trong cảnh sống "nh�n thấy c�i chết đến dần m�n".
C�c thảm trạng từ vụ ĐBSCL ngập măn, đến c� chết Miền Trung đều c� nguồn gốc từ Tầu cộng. Ri�ng vụ c� chết, d� Hanoi sẽ kh�ng bao giờ nh�n nhận ch�nh thức, nhưng nguy�n nh�n l� l�ng ham tiền đ�t l�t, v� chủ trương v� cảm đối với đời sống d�n ch�ng, "sống chết mặc bay", tiền thầy bỏ t�i. Nhiều năm trước, cũng v� bất cần đến đời sống người d�n, Hanoi đ� ph�p cho c�ng ty Formosa lập nh� m�y th�p tại Vũng �ng. Formosa từng bị phạt v� xả chất độc g�y chết ch�c cho d�n ch�ng Campuchia năm 1989, v� nhiều nơi kh�c trước khi Việt cộng cấp giấy ph�p. [2] Tập đo�n Formosa sẽ sản xuất 2 triệu tấn th�p mỗi năm, c� số vốn đầu tư đến 28 tỷ Mỹ Kim do đa số người từ Hoa Lục nắm cổ phần.
Th�ng 8-2014, tại mục n�y, đ� tường tr�nh c�ng độc giả trong b�i "Tầu chiếm Vũng �ng, lập tiểu quốc kinh tế". Trong phạm vi hiểu biết giới hạn, b�i b�o chỉ tr�nh bầy những li�n quan đến kinh tế, t�i ch�nh. Trước đ�, Hanoi ra lệnh "cắt ngắn" mọi thủ tục để "Khu kinh tế đặc th� Vũng �ng" trực thuộc Văn Ph�ng Ch�nh Phủ, trở th�nh v�ng đất vĩnh viễn để người Tầu l�m chủ tr�n một diện t�ch to gần bằng hai khu Macao, xấp xỉ 4000 mẫu T�y đất, s�t hải cảng nước s�u Sơn Dương, nằm giữa H� Tĩnh v� Đồng Hới. Ngo�i khu kỹ nghệ, khu gia cư được x�y ri�ng cho 60 ng�n người gồm c�ng nh�n, đa số người Tầu v� gia đ�nh. Nơi đ�y được ch�nh b�o đảng m� tả l� v�ng "đặc biệt" ngoại bất nhập, nếu Formosa kh�ng cho ph�p. Sự kiện n�y l�m dấy l�n quan ngại s�u xa : một "tiểu quốc" mới kh�c đang định h�nh ngay giữa miền Trung Việt Nam, tạo th�m tiền đồn kinh tế chiến lược mới, sau bao nhi�u v�ng, dự �n kh�c của Bắc Kinh, ngay trong nước Việt Nam.
C� chết, người đổ m�u
Từ ng�y 06-04-2016, c� nu�i trong c�c lồng b� xung quanh khu vực cảng Vũng �ng, thị x� Kỳ Anh, tỉnh H� Tĩnh bỗng nhi�n bị chết h�ng loạt. Tiếp theo, c� chết la liệt tại v�ng biển khắp 4 tỉnh duy�n hải, k�o d�i tr�n 300 c�y số, từ H� Tĩnh, Quảng B�nh, Quảng Trị, đến Huế v� đầu th�ng 5 lan cả tới Nha Trang. C�c loại c� lớn đến 40 k� l�, sống ở tầng nước s�u 30 đến 40 m�t vẫn bị chết hết. Mới
đ�y, thợ lặn cho biết, sau c� l� đến lượt từng giải san h� đầy mầu sắc tuyệt đẹp v� rong biển c�c loại nằm chết từng đợt, tạo th�nh nhiều lớp b�n bầy nhầy bao phủ khắp v�ng rộng lớn đ�y biển.Sự việc bị phơi bầy, khi ngư d�n ph�t hiện ra đường ống xả nước thải của Formosa ch�n ngầm dưới biển. Đường ống khổng lồ n�y d�i đến 1500 m�t, đường k�nh 1.1 m�t, nằm ở độ s�u, c�ch mặt nước 17 m�t, mỗi ng�y xả ra 12.000 m�t khối nước. Miệng ống bị bắt quả tang đang phun ra một thứ nước m�u v�ng đục rất bẩn. C�c nh� khoa học nh�n nhận, chỉ c� chất độc cực mạnh mới c� thể khiến h�ng loạt c� lớn nhỏ chết bất đắc kỳ tử như thế.
Từ đ�, ngư d�n 4 tỉnh đ� chỉ tay thẳng v�o khu kinh tế đặc th� Vũng �ng l� t�n tội phạm, đang được Hanoi t�m c�ch k�o d�i thời gian để mong l�m phi tang, chạy tội, che chở cho Formosa. Cho đến đ�ng 1 th�ng sau ng�y c� chết h�ng loạt đầu ti�n, Hanoi vẫn nh� nhằng, loanh quanh, kh�ng muốn l�m minh bạch nguy�n nh�n thảm họa m�i trường g�y thiệt hại cho ngư d�n v� nguy hại cho sức khỏe nhiều thế hệ.
Ng�y 24-04 b�o Tuổi Trẻ tại Việt Nam đăng danh s�ch 45 loại h�a chất "độc v� cực độc"m� Formosa nhập về để s�c xả đường ống. Tổng cục M�i trường khi đ� n�i việc Formosa s�c xả đường ống kh�ng th�ng b�o trước l� "c� vi phạm"
Hiện Formosa c�n cả một hệ thống b�i phế thải cực độc gồm c� 169 b�i r�c chứa chất độc lớn nhỏ tr�n đất Đ�i Loan, chỉ chờ dịp l� mang đi đổ phi tang xuống s�ng xuống biển c�c nước kh�c. Chất độc gồm hơn 4.000 tấn thủy ng�n Mercury cực độc hại, l� h�ng ng�n tấn Ethylene Dicloride, Vinyl Cloride � hủy hoại c�c tế b�o sống.
Hanoi n�i, d�n ch�ng kh�ng n�n ăn c� v� đưa giải ph�p sẽ thu mua hết c� đ�nh bắt xa bờ của ngư d�n. B�o mạng cảnh gi�c rằng, c� thu mua của ngư d�n, được quan đỏ b�n gi� rẻ cho thương l�i Trung cộng, họ d�ng sản xuất nước mắm ti�u thụ tại Việt Nam sau n�y. Trước đ�, Hanoi từng để c�c quan chức cao cấp địa phương biểu diễn tắm biển v� ăn hải sản. M�n tr�nh diễn n�y bị truyền th�ng mạng c�o gi�c l� "tr� lừa đảo rẻ tiền" chẳng che được mắt thi�n hạ.
Kiến nghị (6) điểm của (7) Linh Mục C�ng Gi�o tại v�ng Kỳ Anh, H� Tĩnh viết: "Gi�o d�n mong muốn được ch�nh phủ Việt Nam "y�u cầu Formosa c�ng khai minh bạch việc sử dụng 296 tấn của 45 loại h�a chất độc v� cực độc m� nh� m�y n�y đ� nhập khẩu về thời gian vừa qua".
Thư chung của Đức Gi�m Mục Nguyễn Th�i Hợp, Gi�m Mục Gi�o Phận Vinh c�ng bố h�m 13 th�ng 5, trong đ� c� những đoạn: "ch�ng ta kh�ng thể n�o dửng dưng trước thảm họa � nhiễm m�i trường đang ph� hủy kh�ng những v�ng biển Miền Trung m� c�n g�y thảm họa l�u d�i cho cả d�n tộc". "Thực hiện quyền c�ng d�n được hiến ph�p, ph�p luật Việt Nam v� c�c C�ng ước quốc tế quy định; thể hiện một c�ch �n ho� quyền đ�i hỏi sự minh bạch trong việc điều h�nh đất nước, cũng như xử l� thẩm hoạ v� buộc những kẻ đ� g�y ra phải bị x�t xử đ�ng với c�ng l�".
Thiệt hại về kinh tế cũng c� thể kh�ng bao giờ Hanoi chịu x�c định. Chất độc lan tới đ�u, th� hải sản liền bị hủy hoại; ngư d�n nơi đ� sẽ chết đ�i. H�ng triệu người, gồm ngư d�n, ng�nh nghề dịch vụ như nh� h�ng, nơi chế biến hải sản, c�c nh� b�n lẻ . . . v� những ai sống li�n quan đến nghề đ�nh c� sẽ v� c�ng khốn đốn.
Việt Nam c� bờ biển d�i 3.260 c�y số, kh�ng kể xung quanh c�c đảo. Chắc chắn năm nay, nguồn hải sản từ biển Việt Nam sẽ g�y t�c hại lớn tr�n số ngoại tệ Hanoi thu về tr�n 6 tỷ Mỹ Kim h�ng năm. Ngo�i ra, c�n thiệt hại lớn về xuất cảng gạo, khi 13 tỉnh v�ng ĐBSCL đang bị ngập mặn, l�a v� hoa mầu chết trắng đồng, ảnh hưởng rất xấu đến đời sống 20 triệu người. Ước t�nh rất d� dặt th� cũng l�n đến 25 triệu người trực tiếp bị thương tổn nghi�m trọng đời sống đối với cả ba vụ : c� chết Miền Trung, H�n h�n T�y Nguy�n v� ngập mặn v�ng ĐBSCL hiện đang diễn ra.
Trao đổi với BBC h�m 08/5/2016 từ H� Nội, Tiến sỹ L� Viết Khuyến, chuy�n gia địa vật l� biển, từng c� 17 năm l�m việc trong qu�n đội Việt Nam, n�i: "Kinh tế biển, cũng như vựa l�a đồng bằng s�ng Cửu Long, l� những mục ti�u kinh tế chiến lược lớn m� đối phương đ� cố t�nh t�c động để cho những mục ti�u đ� kh�ng đạt được. Th� c�i đấy thuộc về chiến tranh địa vật l�. T�i nghĩ c�n một l� do nữa, kh�ng loại trừ, đấy l� ph�a đối phương cố t�nh t�c động l�n c�c yếu tố về m�i trường của Việt Nam, gồm phần đất liền, phần nước v� cả phần kh� quyển, c� yếu tố cố t�nh, g�y ra những thiệt hại to lớn, c� t�c động lớn l�n ph�t triển kinh tế, c�c chiến lược ph�t triển kinh tế của Việt Nam."
�ng Khuyến kh�ng n�i "đối Phương" trong trường hợp n�y l� ai, từ đ�u. Tổng hợp tin tức từ nhiều ph�a cho thấy những diễn biến dồn dập tr�n biển như sau : Ngày 05-04-2016, Bi�n phòng Quang Bình phát hi�̣n nhi�̀u tàu Trinh sát Trung cộng giả dạng tàu cá vào s�u trong hải ph�̣n Vi�̣t Nam. C�ng ng�y, ngư d�n Hà Tĩnh phát hi�̣n 5 tàu đánh cá Trung cộng thả cái gì đó xu�́ng bi�̉n r�̀i bỏ đi. Từ ngày 06-04 cá bắt đ�̀u ch�́t n�̉i tr�n bi�̉n, sát khu vực Vũng Áng. Tới ngày 21-04-2016 thì cá đã ch�́t trắng m�̣t dải 300 km bờ bi�̉n mi�̀n Trung, từ Hà Tĩnh tới Thừa Thi�n Hu�́, v� sau đ� đến cả Nha Trang. Ngày 07/04/2016, Bi�n phòng Quảng Bình bắt 6 chi�́c tàu cá Trung cộng đánh bắt trái phép tr�n vùng bi�̉n cách bờ 20 hải lý.
B�o Elitereaders t�́ cáo đ�̀u tháng 5/2016, Trung cộng đưa tàu đánh cá thả hoá ch�́t đ�̣c gi�́t ch�́t cá và xua đu�̉i ngư d�n quanh vùng đảo Thị Tứ (Pagsa) đang do Philipinnes ki�̉m soát.
Căn cứ v�o c�c sự kiện tr�n, nghi vấn thủ phạm đứng phía sau vụ cá ch�́t ở Vũng Áng và ngoài khơi vùng bi�̉n Hà Tĩnh, Quảng Bình có th�̉ là Bộ Ch�nh Trị Tầu cộng đang ngồi ở Trung Nam Hải (?), kẻ th� của d�n Tộc Việt Nam, nhưng lại l� quan thầy của Hanoi.
Cho đến nay, 18 th�ng 5, ri�ng vụ c� chết n�y, Hanoi vẫn kh�ng cư xử minh bạch như tư c�ch của một nh� nước ph�p quyền muốn an d�n. Đ� ch�nh l� l� do d�n ch�ng lu�n phi�n biểu t�nh từ Hanoi v�o đến Nha Trang, Saigon, Vũng Tầu, kể cả nhiều nơi tại hải ngoại. C�c cuộc biểu t�nh trong nước d� nơi đ�u cũng lu�n phi�n diễn ra tự ph�t, �n h�a nhưng đ� bị Hanoi d�ng cả c�ng an ch�m nổi v� c�ng ty Thanh Ni�n Xung Phong ngăn cản, v�y bắt h�ng trăm người, đ�nh đập d� man đến thương t�ch, đổ m�u cho nhiều người, kể cả phụ nữ v� trẻ em.
Hanoi cấm truyền th�ng thuộc quyền loan tin c�c cuộc biểu t�nh của d�n ch�ng. Nhưng gian kế bưng b�t th�ng tin đ� bị c�ch mạng tin học v� hiệu ho�n to�n : Chỉ một v�i d�y, c�c bức h�nh v� video quay cảnh đ�n �p, bắt bớ, đ�nh đập d� man phụ nữ, trẻ em đ� được c�c ch�nh trị gia v� d�n ch�ng khắp thế giới biết. Bưng b�t th�ng tin chỉ l�m nhục cho hệ thống truyền th�ng phục vụ ch�nh chế độ; đồng thời l�m tăng thế gi� của hệ thống truyền th�ng tr�n mạng. Bởi v� truyền th�ng quốc tế loan c�c tin về Việt Nam đ� tr�ch thuật c�c tin tức, h�nh ảnh từ b�o lề d�n.
Ngập mặn, hạn h�n
[3]Tới 15-04-2016 đã có 13/13 tỉnh thu�̣c Đ�̀ng Bằng S�ng Cửu Long (ĐBSCL) và Mi�̀n T�y c�ng b�́ tình trạng hạn hán và x�m nh�̣p mặn nghi�m trọng: "Hạn h�n v� x�m nhập mặn đ� khiến 338.849 gia đ�nh, 20 tri�̣u người tại khu vực Nam Trung Bộ, T�y Nguy�n v� ĐBSCL bị thiếu nước sinh hoạt; 240.215 mẫu l�a, 18.335 mẫu hoa m�u, 104.106 mẫu c�y c�ng nghiệp; 4.641 mẫu thủy sản bị thiệt hại. Ước t�nh tổng thiệt hại l�n đến 5.600 tỷ đồng. D�n phải mua 200,000đ m�̣t thước khối nước s�ng. Chỉ ri�ng hai tỉnh Ki�n Giang v� S�c Trăng đ� c� hơn 40.000 người bỏ qu� đi l�m ăn xa trong điều kiện t�ng quẫn. Tại c�c tỉnh ĐBSCL, phạm vi x�m nhập mặn v�o đất liền s�u nhất l�n đến hơn 90 km (chưa từng xuất hiện trong lịch sử x�m nhập mặn), độ mặn lớn nhất tại c�c khu vực lớn hơn v� v�o s�u trung b�nh nhiều năm từ 10-25 km" (Đại Kỷ nguy�n tổng hợp).
Tại T�y Nguy�n, Miền Trung Việt Nam, b�o c�o của Ban chỉ đạo trung ương về ph�ng chống thi�n tai, được b�o ch� đảng tr�ch thuật, t�nh đến ng�y 27-04, ri�ng tỉnh Đắk Lắk, c� hơn 80.000 mẫu c�y trồng c�c loại bị hạn, trong đ� gần 15.000 mẫu mất trắng, thiệt hại khoảng 2.100 tỷ đồng, đ� c� 26.247 gia đ�nh bị thiếu nước sinh hoạt. Tại Kon Tum hiện c� 32.500 người thiếu ăn, 2.800 gia đinh với 11.520 nh�n khẩu bị thiếu nước sinh hoạt. T�nh h�nh ở c�c tỉnh Đắc N�ng, Gia Lai cũng tương tự.
Ngày 16-03-2016 Hanoi đ� xin Bắc Kinh xả nước hồ chứa thủy điện ở thượng nguồn s�ng Mekong từ 15-03 -2016 đến 10-04- 2016 với lưu lượng xả 2.190 m3/gi�y.
�ng L� Anh Tuấn, Ph� viện trưởng Viện Nghi�n cứu Biến đổi Kh� hậu từ Đại học Cần Thơ nhận định: "Lượng nước xả như vậy khi đến ĐBSCL kh�ng c�n bao nhi�u, v� kh�ng đủ để đẩy được nước mặn ra ngo�i. T�nh to�n của ch�ng t�i cho rằng nếu cần đẩy mặn, th� nước tới ĐBSCL cũng �t nhất phải gấp 5 lấn, tức l� từ 10.000 m3/gi�y mới c� hiệu quả trong ho�n cảnh n�y".
Nhiều chuy�n gia n�i rằng, Bắc Kinh chịu xả nước thượng nguồn, v� nền kinh tế của Trung cộng hiện đang l�m cảnh suy tho�i, nhiều nh� m�y ngưng hoạt động, hay hoạt động rất yếu; họ kh�ng c� nhu cầu trữ nước để l�m điện cho kỹ nghệ như trước, n�n phải xả bớt.
Như v�̣y, s�́ ph�̣n 13 tỉnh ĐBSCL gồm : 47% di�̣n tích lúa, 56% sản lượng lúa cả nước, và 90% lượng gạo xu�́t kh�̉u, 60% sản lượng thuỷ hải sản xu�́t kh�̉u, trong năm nay sẽ m�́t trắng, và từ nay v�̀ sau sẽ hoàn toàn phụ thu�̣c lòng t�́t cuả Bắc Kinh. Vi�̣t Nam sẽ kh�ng c�n giữ được vị thế đứng thứ hai th�́ giới v�̀ xu�́t kh�̉u gạo. D�n ch�ng ĐBSCL tr�n 20 triệu người sẽ khó vượt qua ngưỡng đói ngh�o v� cả khốn khổ v� khát nước.
Trang BBC, h�m 16-05 thuật lại một b�i phỏng vấn b�c sỹ Ng� thế Vinh, từng c� nhiều t�c phẩm v� b�t k� với nhiều năm nghi�n cứu t�m hiểu về d�ng Cửu Long, cho biết : "Đại diện Hanoi đặt b�t k� v�o Hiệp định Mekong 1995 l� Ngoại trưởng Nguyễn Mạnh Cầm với chấp nhận một thay đổi cơ bản trong hiệp ước mới: thay v� như trước, mỗi hội vi�n trong Ủy ban s�ng Mekong (1957) c� quyền phủ quyết bất cứ một dự �n n�o bị coi l� c� ảnh hưởng t�c hại tới d�ng ch�nh s�ng Mekong, nay theo nội quy mới (1995), kh�ng một quốc gia n�o c� quyền phủ quyết. R� r�ng Việt Nam đ� mất cảnh gi�c v� thiếu chuẩn bị trong cuộc chiến m�i sinh "kh�ng tuy�n chiến" của Trung cộng từ nhiều năm trước. Nay lại th�m 9 dự �n đập d�ng ch�nh hạ lưu của L�o v� 2 của Campuchia sẽ khiến b�i to�n cứu nguy ĐBSCL kh� khăn v� phức tạp hơn nhiều, m� Việt Nam th� chưa c� một chiến lược đối ph�."
Kh�t tiền, moi v�ng của d�n ?
Trước mắt, Hanoi mất một khoản thu rất lớn về xuất cảng hải sản v� c�c sản phẩm n�ng nghiệp, �t nhất cũng tr�n 10 tỷ Mỹ Kim. Hanoi ph�t h�nh tr�i phiếu để b� đắp, nhưng kh�ng đạt mức thu mong muốn, d� l�i 5 năm đến 6.4%, gần gấp đ�i c�c nước kh�c. Ng�n H�ng Thế Giới cảnh b�o sang năm 2017, Vi�t Nam kh�ng c�n được cấp t�n dụng ưu đ�i ODA; trong tương lai nếu Hanoi vay phải chịu l�i xuất cao hơn nhiều . . . trong l�c mọi khoản chi h�ng ng�y, trả lương nu�i gần 4 triệu đảng vi�n, nhất l� c�ng an, c�n đồ trấn �p d�n ch�ng th� ng�y một gia tăng, kh�ng ngừng.
V� vậy, Hanoi đang xoay qua nh�n v�o hầu bao d�n ch�ng trong nước: ngoại tệ v� 500 tấn v�ng l� đang nằm trong d�n ch�ng, được Hanoi nh�m ng� rất kỹ. C� thể bắt đầu bằng việc kiểm so�t ngặt ngh�o mua b�n v�ng v� ngoại tệ trong nh�n d�n, rồi đến l�i suất gửi v�ng v� ngoại tệ ở mức thấp dần đi...Hanoi sẽ t�m mọi c�ch để v�ng trong tay người d�n l� v� gi� trị, buộc phải chọn c�ch mua tr�i phiếu của ch�nh phủ l� sinh lời.
Giữa th�ng 05, b�o ch� đảng tung ra đề nghị, được m� tả l� "rất cấp b�ch" của Hiệp Hội Kinh Doanh V�ng Việt Nam (VGTA) y�u cầu th�nh lập "tổ c�ng t�c nghi�n cứu x�y dựng về đề �n huy động v�ng trong d�n". Chưa hết, v�i ng�y sau cũng b�o đảng n�i l� ch�nh phủ ra lệnh cho quỹ bảo hiểm thất nghiệp, y tế v� x� hội, d�ng nguồn vốn 435 ng�n 129 tỷ đồng của d�n ch�ng đ�ng g�p để ưu ti�n mua tr�i phiếu của ch�nh phủ, hay l� cho ng�n s�ch nh� nước vay.
C�c giải ph�p tr�n c� thể gi�p Hanoi c� th�m tiền chi ti�u vung v�t. Về ph�a d�n th� nghe cứ như l� Hanoi sắp �p dụng đến nơi một chiến dịch đ�nh "tư sản mại bản kiểu mới".◙
TNT, May 18-2016
[1]
Khi nước biển bị � nhiễm nặng, hậu quả nghi�m trọng l� điều kh� tr�nh v�: thứ nhất, kh� c� lập v�ng � nhiễm, thứ hai, c�c ph�n t�ch của mẫu được thu thập dễ bị sai lệch, v� thứ ba, chuỗi thức ăn tự nhi�n trong v�ng như chim, động-thực vật dưới biển bị l�y nhiễm. Cuối c�ng l� ảnh hưởng đến sức khỏe của con người, nhất l� ung thư. Nếu c� những độc chất kh�ng thể h�a tan, qu� tr�nh lu�n chuyển v� hậu quả c� thể k�o d�i đến 50 năm, theo đ�nh gi� của chuy�n gia Ph�p, �ng Jean Hetzel (RFI).[2]
Năm 1999, Formosa Plastics hối lộ 3 tri�u Đ�-la cho hải quan Campuchia để nhập v�o 3 ng�n tấn phế thải c� thủy ng�n, đổ thải xuống vịnh Sihanoukville. Cả ba l�ng Campuchia trong khu vực lần lượt chết. Theo điều tra của Human Right Watch.Th�ng 9/2009, Hai Tiểu bang Texas v� Louisiana đ� bu�̣c Formosa Plastics chi hơn 10 tri�̣u USD để l�m sạch m�i trường, v� Formosa thải chất đ�̣c ra kh�ng kh� v� nguồn nước.
C�ng ty Đ�i Loan cũng phải đồng � trả tiền phạt 2,8 tri�̣u USD v� c�c vi phạm lu�̣t về nước sạch, kh�ng kh� sạch v� lu�̣t về kế hoạch c�ng nghi�̣p của Hoa Kỳ.
Trong qu� tr�nh vận h�nh, hai nh� m�y n�y đ� l�m r� rỉ một lượng lớn chất độc hại xả c�c chất độc như 1,2-dichloroethane (EDC), dioxin v� chroroform� v�o đất, nước ngầm v� s�ng Mississippi, trong đ� bao gồm cả c�c chất � nhiễm độc hại như vinyl clorua
[3]
Xin tham khảo th�m mục n�y th�ng 4-2016 dưới b�i "Miền T�y ngập mặn, 20 triệu người ra sao ?"